Anayasa ve Adalet Komisyonu eski Başkanı Ahmet İyimaya’nın o yazısı ortaya çıktı:SİYASAL PARTİ KONGRELERİNİN YARGISAL DENETİMİTBB Dergisi - 64. Sayı - 2006Seçim, oluşmuş görüşün oya dönüşmesidir.Kongre iradesini çarpıtanların (azmettiren asli irade her kimlerse), yarın milli iradeyi temsilde gösterecekleri ihlal performansını hayal etmek dahi ürkütücüdür.Sahteciliğe; ne ahlak, ne hukuk ve hatta ne de demokrasi, pozitif bir sonuç yükleyemez. Temeli sahteciliğe dayalı her türlü statü, hak ve çıkar; gayrimeşru, gayri ahlaki ve hukuk dışıdır. Hukuk ve demokrasi refleksi, siyasi partinin kongre tutanağına sinmiş sahteciliği yok etmeye mecburdur.Kongrede tüzüğün en hafif hükmünün ihlali, meteor etkisine yol açabilir.Kongreye uygulanacak iptal yaptırımının hukuki dayanağı, TMK m. 5 hükmü yoluyla BK 20/1’dir.Özel hukuk işlemi olan ‘kongre’, kurucu unsurlarının en az birinin veya tamamının ölçü normlara aykırı şekilde oluşması veya hiç oluşmaması; kongre hukuku deyimiyle bu yazıda belirtilen türde sakatlıkların varlığı halinde 'iptal yaptırımı'na muhatap olacaktır.İptal, kongreyi ortadan kaldıran, onun yapılmamış sayılmasını sonuçlandıran bir yaptırımdır. İptal edilen kongre, yalnızca toplantı (genel kurul olarak değil), kongrede oluşan tüm sonuçları ile ortadan kalkar. İptal edilen kongrede alınan kararlar, 'kararların varlık sebebi olan kongre ortadan kalktığından' kendiliğinden ortadan kalkar.
“Kongre iptal davalarında görevli mahkeme hangisidir” sorusunun en kısa ve öz cevabı: “Derneklerin kongre iptallerine bakan mahkeme hangisi ise, siyasal parti kongresi iptali davalarına bakacak mahkeme de o’dur...” O da yargı yolu terimi ile 'adli yargı', dar ve teknik görev terimi ile 'Hukuk/Asliye Hukuk Mahkemesi'dir.Yasada sayılan itirazların dışında kalan yolsuzlukları, ilçe seçim kurulu ya da seçim yargısı, yapısı ve donanımı gereği de inceleyemez. Çünkü bu yargının, örneğin; sahteciliği tahkik, tanık dinleme, belge dışında kalan delilleri toplayabilme yetkisi yoktur. Ayrıca, itirazcının da elde edemeyeceği ve itiraz layihasına bu sebeple ekleme imkanından mahrum olduğu deliller de vardır. Bu sorunu (toplanamayan delillere ulaşma, sahtecilik incelemesi yapma ve tanık dinleme gibi) ancak adli yargı halledebilecektir. Belirtilen nedenle, yasanın görev kurgusu ve oturduğu mantık (ratio legis), seçim-adli yargı donanımı gerçeği ile de tam bir uyum içindedir.
Yüksek Seçim Kurulu, seçimli kongrenin iptali veya butlanı taleplerine bakamayacağını, kongreye yaptırım uygulama ve tedbir kurma yetkisinin adli yargıda olduğunu içtihat etmiştir.Tüm mesele, kongre-seçim hukuku karşılaşmasını hukuk metodolojisi ayıracında sentezleyebilmektir. “İşin divan tarafından ilçe seçim kuruluna devri anına kadar gerçekleşen ve ayrıca seçimin devamı sırası dışında kalan hukuka aykırılık sebeplerine dayalı seçimli kongre iptali uyuşmazlıklarında görev, adli yargınındır.”
“Kongre iptal davalarında görevli mahkeme hangisidir” sorusunun en kısa ve öz cevabı: “Derneklerin kongre iptallerine bakan mahkeme hangisi ise, siyasal parti kongresi iptali davalarına bakacak mahkeme de o’dur...” O da yargı yolu terimi ile 'adli yargı', dar ve teknik görev terimi ile 'Hukuk/Asliye Hukuk Mahkemesi'dir.Yasada sayılan itirazların dışında kalan yolsuzlukları, ilçe seçim kurulu ya da seçim yargısı, yapısı ve donanımı gereği de inceleyemez. Çünkü bu yargının, örneğin; sahteciliği tahkik, tanık dinleme, belge dışında kalan delilleri toplayabilme yetkisi yoktur. Ayrıca, itirazcının da elde edemeyeceği ve itiraz layihasına bu sebeple ekleme imkanından mahrum olduğu deliller de vardır. Bu sorunu (toplanamayan delillere ulaşma, sahtecilik incelemesi yapma ve tanık dinleme gibi) ancak adli yargı halledebilecektir. Belirtilen nedenle, yasanın görev kurgusu ve oturduğu mantık (ratio legis), seçim-adli yargı donanımı gerçeği ile de tam bir uyum içindedir.
Yüksek Seçim Kurulu, seçimli kongrenin iptali veya butlanı taleplerine bakamayacağını, kongreye yaptırım uygulama ve tedbir kurma yetkisinin adli yargıda olduğunu içtihat etmiştir.Tüm mesele, kongre-seçim hukuku karşılaşmasını hukuk metodolojisi ayıracında sentezleyebilmektir. “İşin divan tarafından ilçe seçim kuruluna devri anına kadar gerçekleşen ve ayrıca seçimin devamı sırası dışında kalan hukuka aykırılık sebeplerine dayalı seçimli kongre iptali uyuşmazlıklarında görev, adli yargınındır.”





